Czy to już depresja?

Każdy z nas doświadcza obniżonego nastroju, smutku i przygnębienia. Czasami czujemy się bezwartościowi, mało kompetentni czy niewystarczający. Zdarza nam się płakać, mieć mało energii, być niewyspanym. W ciągu naszego życia na pewno przytyjemy albo schudniemy. To normalne, że czasem tak mamy. W związku z tym często pojawia się pytanie: “Czy to już depresja, czy przejściowy stan obniżonego nastroju i gorszego samopoczucia?”.

Depresja może być zdiagnozowana, kiedy spełnione jest 5 głównych wymagań:

1. obniżony nastrój lub utrata zainteresowania lub przyjemności,
2. określony czas trwania
3. wymagana liczba objawów
4. cierpienie lub niepełnosprawność
5. nie da się jej wyjaśnić innymi czynnikami.

Jeśli chcesz dokonać samodiagnozy musisz wziąć pod uwagę:

Czy masz obniżony nastrój i/lub utratę zainteresowania lub przyjemności.

Obniżony nastrój może objawiać się głębokim smutkiem, płaczem czy rozdrażnieniem. Utrata zainteresowania lub przyjemności obejmuje różne aspekty życia. Możesz nie cieszyć się na myśl o spotkaniu z przyjaciółmi, nie mieć ochoty na bieganie, które niegdyś sprawiało Ci radość, przestać czytać książki, ponieważ już Cię nie interesują itp. Zazwyczaj odczuwamy to najbardziej w tych czynnościach, które kiedyś dostarczały nam przyjemności. 

Czy Twoje objawy trwają co najmniej dwa tygodnie?

O depresji możemy mówić wtedy gdy objawy utrzymują się nieprzerwanie przez minimum dwa tygodnie bez widocznej  poprawy. Jest to kryterium konieczne do odróżnienia obniżonego nastroju, które miewa każdy, od zaburzenia depresyjnego.

Czy poza obniżonym nastrojem i/lub utratą zainteresowania lub przyjemności odczuwasz co najmniej 4 z niżej wymienionych objawów?

Należą do nich:

• obniżenie apetytu, utrata masy ciała, która nie wynika z prób odchudzania (Uwaga! U niektórych osób można zauważyć objaw odwrotny – zwiększony apetyt i masa ciała);
• problemy ze snem – zbyt wczesne budzenie się, problemy z zasypianiem, ale też może wystąpić nadmierna senność
• zmęczenie lub brak energii – uczucie znużenia, zmęczenia, a wykonanie najprostszych czynności staje się ponad Twoje siły
• zahamowanie psychoruchowe np. ciche mówienie, spowolniona mowa, odpowiadanie na pytania po dłuższej chwili
• niskie poczucie własnej wartości, niska samoocena
• ciągłe poczucie winy
• myśli samobójcze, myśli o śmierci, próby samobójcze
• problemy z koncentracją i/lub utrudnione podejmowanie decyzji
• lęk, pobudzenie, np. nerwowe chodzenie po pokoju, czy niemożność usiedzenia w jednym miejscu.

Czy Twój obniżony nastrój zaburza Twoje funkcjonowanie w życiu zawodowym/szkolnym/prywatnym? Czy powoduje Twoje cierpienie?

Bardzo ważne jest zastanowienie się, czy obniżony nastrój utrudnia mi funkcjonowanie tzn. czy przez to nie wypełniam dobrze swoich obowiązków związanych z pracą/szkołą czy z życiem rodzinnym? Czy straciłam/straciłem kontakt z bliskimi osobami, na których mi zależy? Czy są rzeczy, których się nie podejmuję mimo ogromnych chęci? itp. 

Czy mój obniżony nastrój można wyjaśnić innymi czynnikami?

Zdarzają się w życiu takie sytuacje, które powodują obniżenie nastroju i nie są jeszcze depresją (choć mogą do niej doprowadzić). Przykładem obrazującym taką sytuację jest utrata bliskiej osoby i przechodzenie przez stan żałoby. Ponadto warto pamiętać o tym, że zażywanie niektórych substancji psychoaktywnych prowadzi do objawów depresyjnych. Dodatkowo należy wspomnieć, że istnieją również choroby somatyczne, które dają objawy depresyjne.

Czy już widzisz różnicę między obniżonym nastrojem, które spotyka każdego i każdą z nas, a depresją? Oczywiście powyższe informacje mogą być jedynie pewną wskazówką, natomiast jeśli zastanawiasz się, czy ten problem może Ciebie dotyczyć to skonsultuj to z psychologiem. 

Pamiętaj!

Nigdy nie diagnozuj się na podstawie artykułów, wpisów w mediach społecznościowych, czy korzystając z chata GPT. Owszem taka wiedza może być wskazówką, ale taką którą trzeba potwierdzić albo wykluczyć u specjalisty.